Het vrije vers

Bevrijd van vormloosheid

Omdat light verse lééft

Welkom, Gasten
Gebruikersnaam: Wachtwoord: Onthoud mij

Onderwerp: Loodsmannetje

Loodsmannetje 8 jaren 7 maanden geleden #1

  • Niels Blomberg
  • Niels Blomberg's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1400
  • Ontvangen bedankjes 662
(Voor Bas Boekelo)

“Aan onze voorstopper is rood gegeven.
Nou goed, die glijtackle was geel, misschien.
Ik wil die scheidsrechter hier nooit meer zien”,
zo sprak de voorzitter, “Nooit van mijn leven.”

Het kostte bargelden, dat dwaze plan.
Dus moest de uitbater nu wel gaan spreken:
“Dit heeft die aanvaller geveld voor weken.
Dit was een uitglijder, recht op de man.

Als wij hier bondsbonzen gaan lopen weren,
dan volgt er uitsluiting van competitie
en nog meer onheilen waarvan ik niet zie
hoe die ten voordele nog zijn te keren.”

Al keek de clubleiding wel wat verstoord,
ze ging er schoorvoetend toch mee akkoord.



Het moge duidelijk zijn dat de titel in het geheel niet slaat op de inhoud, maar op een metrische anomalie, dat is genoemd naar zijn eerste optreden is genoemd; zie hetvrijevers.nl/index.php?option=com_kun...5&id=1535&Itemid=324 .
Destijds heb ik een opmerking gemaakt over dit soort woorden. Dat heeft blijkbaar indruk gemaakt op Bas Boekelo, want hij heeft het fenomeen – inclusief verwijzing naar mij – al een paar keer genoemd, de laatste keer een paar dagen geleden: www.hetvrijevers.nl/index.php?option=com...2711&Itemid=324#2717 . Daarom hier speciaal voor Bas een gedicht met 14 loodsmannetjes.

Een “loodsmannetje” is een woord met 2 beklemtoonde lettergrepen achter elkaar. Meestal is het een samengesteld woord met de volgende eigenschappen:
- Het eerste deel heeft de hoofdklemtoon.
- Het eerste deel heeft de klemtoon op de laatste lettergreep. Dit is een heffing in het gedicht.
- Het tweede deel bestaat uit ten minste twee lettergrepen en heeft de klemtoon op de eerste lettergreep. Dit kan nooit een heffing zijn, want twee heffingen na elkaar kennen we niet. Dat betekent dat een onbeklemtoonde lettergreep wel een heffing wordt en dat bekt niet zo lekker.

In bovenstaand gedicht staan de loodsmannetjes steeds op de lettergrepen 4 t/m 6.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Loodsmannetje 8 jaren 7 maanden geleden #2

  • Bas Boekelo
  • Bas Boekelo's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 3918
  • Ontvangen bedankjes 948
Niels, ik vind het knap, maar het moet even bezinken. Zeker waar je schrijft over het eerste deel en tweede deel van woorden. Ik zie overigens met genoegen 'loodsmannetje' als aanduiding van bepaalde soort woorden.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Loodsmannetje 8 jaren 7 maanden geleden #3

  • Niels Blomberg
  • Niels Blomberg's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1400
  • Ontvangen bedankjes 662
Bas, af en toe heb ik de neiging tot theoretiseren; het is verder niet gevaarlijk.
Daar komt bij dat ik metrumfetisjist ben, ook al niet gevaarlijk.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Loodsmannetje 8 jaren 7 maanden geleden #4

  • Bas Boekelo
  • Bas Boekelo's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 3918
  • Ontvangen bedankjes 948
Niels,

Ik ben recht in de (vers )leer, zelfs al ben ik ten dele bekend met de leer. Ik vind het uitstekend dat je het loodsmannetjesprobleem hebt geanalyseerd. En benoemd! Met jouw goedvinden wil ik het genootschap Onze Taal verwittigen van het loodsmannetjesprobleem, met daarbij jouw gedicht en naam. Ik wacht op je toestemming. Tenzij je het zelf wilt doen.
Gr.Bas
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Loodsmannetje 8 jaren 7 maanden geleden #5

  • Niels Blomberg
  • Niels Blomberg's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1400
  • Ontvangen bedankjes 662
Bas,

Uiteraard ben ik gevleid door je voorstel. Ga je gang, zou ik zeggen. Of de gemiddelde lezer van 'Onze Taal' geïnteresseerd is in dit probleem, weet ik niet, maar we zullen zien. Ik - ook lezer van 'Onze Taal' - ben benieuwd.

Overigens heeft er al eens eerder een gedicht van mij in 'Onze Taal' gestaan, dat was ook een Shakespeare-sonnet. Jacques Kraaijeveld, een andere lezer van 'Onze Taal', had een lijstje gemaakt met woorden waarop niets rijmde. Dat inspireerde mij tot mijn 'Onmogelijk gedicht voor Jacques Kraaijveld'.
Je kunt het nalezen op dl.dropbox.com/u/1128014/Websites/chello...ORJACQUESKRAAIJEVELD
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Loodsmannetje 8 jaren 7 maanden geleden #6

  • Katja Bruning
  • Katja Bruning's Profielfoto
  • Offline
  • Moderator
  • Berichten: 1156
  • Ontvangen bedankjes 175
Voor Niels het allergrootste pretje:
gaan vissen met zijn loodsmannetje.
Ook slaat de knaap maar al te vaak
een loodsman aan zijn loodsmanhaak.
(De loodsenvakbond zint op wraak.)
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Loodsmannetje 8 jaren 7 maanden geleden #7

  • Bas Boekelo
  • Bas Boekelo's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 3918
  • Ontvangen bedankjes 948
Niels, We zullen inderdaad zien. Of niet!

Jaap Bakker ( jaja, ik weet het, van het rijmwoordenboek en het handboek voor dichters ) schreef in OT van dec.2006 een artikel over rijmloze woorden. Je hebt het allicht gelezen. Hij stelde een lijst samen van ca. 200 rijmloze woorden. In het aprilnummer 2007 kwam hij er op terug. Hij heeft er een gedicht van mij in opgenomen. nl:
De roverhoofdman van Al Qaida
Schreef op een velletje papier
‘Ik luister graag naar de barbier
Maar nog veel liever naar de Aida’
( Ik weet dat zij A-ï-da heet
Maar of dat opperhoofd dat weet?)
*
Plaatsnamen waren een tijdje voor mij een bron van inspiratie.

Er was een wedstrijd uitgeschreven
Een wedstrijd vege tekens geven
De winnaar was een man uit Pleegste
Zijn tekens waren ruim het veegste
*
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Loodsmannetje 8 jaren 7 maanden geleden #8

  • Bas Boekelo
  • Bas Boekelo's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 3918
  • Ontvangen bedankjes 948
Niels, kun je een simpelere definitie geven van een 'loodsmannetje'?
Bijv, "Een loodsmannetje is een woord met twee beklemtoonde lettergrepen achter elkaar, plus één of twee onbeklemtoonde lettergrepen"
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Loodsmannetje 8 jaren 7 maanden geleden #9

  • Niels Blomberg
  • Niels Blomberg's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1400
  • Ontvangen bedankjes 662
Katja, zeer creatief. Met deze oplossing moet meer te doen zijn, zoals het klassieke bommelding.


Bas, laat ik een poging doen voor een kortere definitie:
Een loodsmannetje is een woord waarbij de beklemtoonde lettergreep wordt gevolgd door een lettergreep met iets minder klemtoon (nevenklemtoon), die weer worden gevolgd door een of meer onbeklemtoonde lettergrepen. In metrisch gedichten is het onvermijdelijk dat een onbeklemtoonde lettergreep meer nadruk krijgt dan de nevenklemtoon. Zo wordt loodsmannetje afhankelijk van het metrum LOODSmanNEtje of LOODSmanneTJE

Korter krijg ik hem niet.
De opmerking over de samengestelde woorden vond ik zelf wel aardig, maar strikt genomen is het niet echt nodig.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Loodsmannetje 8 jaren 7 maanden geleden #10

  • Bas Boekelo
  • Bas Boekelo's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 3918
  • Ontvangen bedankjes 948
Niels, akkoord met de definitie. Inmiddels vraag ik af of er, buiten het 'loodsmannetje', nog andere ongeschikte woorden kunnen zijn.
Laatst bewerkt: 8 jaren 7 maanden geleden door Bas Boekelo. Reden: zinsconstructie
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Loodsmannetje 8 jaren 7 maanden geleden #11

  • Niels Blomberg
  • Niels Blomberg's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1400
  • Ontvangen bedankjes 662
Bas Boekelo schreef :
Inmiddels vraag ik af of er, buiten het 'loodsmannetje', nog andere ongeschikte woorden kunnen zijn.
Je bedoelt woorden met na de 2 beklemtoonde lettergrepen ook 2 onbeklemtoonde?
Dat moeten er veel zijn. Verkleinwoorden doen het goed: windvangertje, voorzittertje.
Maar ook anderen: rondwandelen, voortjakkeren, wegdoezelen.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Loodsmannetje 8 jaren 7 maanden geleden #12

  • Niels Blomberg
  • Niels Blomberg's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1400
  • Ontvangen bedankjes 662
Bas Boekelo schreef :
Jaap Bakker ( jaja, ik weet het, van het rijmwoordenboek en het handboek voor dichters ) schreef in OT van dec.2006 een artikel over rijmloze woorden.
Bas, ik moet het gelezen hebben, maar dat herinnerde ik me niet meer. Gelukkig is er Google: www.onzetaal.nl/nieuws/rijm.pdf
Laatst bewerkt: 8 jaren 7 maanden geleden door Niels Blomberg.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Loodsmannetje 8 jaren 7 maanden geleden #13

  • Bas Boekelo
  • Bas Boekelo's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 3918
  • Ontvangen bedankjes 948
Nog een 'loodsmannetje' ontdekt: decolletégluurder ( Peter Knipmeijer/Potter)
Laatst bewerkt: 8 jaren 7 maanden geleden door Bas Boekelo.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Loodsmannetje 8 jaren 7 maanden geleden #14

  • Niels Blomberg
  • Niels Blomberg's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1400
  • Ontvangen bedankjes 662
Bas Boekelo schreef :
Nog een 'loodsmannetje' ontdekt: decolletégluurder ( Peter Knipmeijer/Potter)
decolletégluurder lijkt me eerder een puntgaaf ollekebollekewoord
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Loodsmannetje 8 jaren 7 maanden geleden #15

  • Bas Boekelo
  • Bas Boekelo's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 3918
  • Ontvangen bedankjes 948
Het blijft voor mij moeilijk.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.
Tijd voor maken pagina: 0.145 seconden

Log in

Gebruikersnaam en wachtwoord:

Zoeken

Forum Recent

Bundels