Het vrije vers

Bevrijd van vormloosheid

Omdat light verse lééft

Welkom, Gasten
Gebruikersnaam: Wachtwoord: Onthoud mij

Onderwerp: Een man vertier en vrouw vertoon

Een man vertier en vrouw vertoon 8 jaren 2 maanden geleden #1

Een man vertier en vrouw vertoon

Wanneer de goden zich vervelen, kapen
ze een man vertier en vrouw vertoon,
bezorgen hen een wat onrustig slapen,
oftewel een zeurend lusthormoon.

Zo treft men dan die man en vrouw aan schermen
interessante wisselwaar, waar baar
genomen leden minnetrek omzwermen,
voortdurend speurend in dit illusoir

behang van foto’s, teksten: pseudonieme
werving en selectie aan de start,
daar ‘t in de buurt niet super wilde kiemen.

Soms dan slaat de schik hen om het hart:
subliem ontdekt geworden in ‘t intieme
worstelen dat nog zelfs de goden tart.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Een man vertier en vrouw vertoon 8 jaren 2 maanden geleden #2

  • Kees Koelewijn
  • Kees Koelewijn's Profielfoto
Bas is even in de woestijn verdwaald geraakt en heeft zodoende een hoop échte fouten gemist: met name in jouw werk.
Harry; wat is dit? Je verbijstert me sinds je zo enthousiast het forum kwam opstormen met werk van wel heel wisselend niveau. De ene keer kom je met een gedicht met keurige jamben en de andere keer (dit keer) met zo’n metrisch gerammel dat na lezing al mijn kiezen los zitten.
En je maakt me niet wijs dat je het niet ziet: je onterechte verwijt bij een ander (dat je ook netjes toegaf) zie ik hier terug bij ‘interessante’. De schrik slaat me om het hart bij ‘Soms dan slaat de schik hen om het hart’ (er staat ‘schik’’ is dit een woordspeling of een tikfout?), makkelijk te vermijden metrisch gerommel (De schrik slaat hen soms om het hart) en de laatste regel is ook al met een eenvoudige ingreep te herstellen: ‘Geworstel dat zelfs nog de goden tart’.
Een ander optredend fenomeen is het enjambement. In andere gedichten houd je, als de zin doorloopt in de volgende regel, netjes rekening met de adempauze aan het eind van de regel, maar hier enjambeer je er op los: er zít geen pauze tussen ‘baar genomen’(waarvan ik nog verder over de betekenis ga peinzen, maar goed) en ‘pseudonieme werving’ en ‘’t intieme worstelen’.
Ik citeer maar even Jaap van den Born uit zijn stuk over Nasr’s sonnet van vorig jaar dat zo de woede van Gerrit Komrij opriep: “Enjambement is altijd lelijk”. Amen.
Zijn die andere gedichten ouder, bijgeschaafd werk en is dit soms een eerste versie die je plaatst om reacties op te roepen? Of ben je stiekem een collectief?
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Een man vertier en vrouw vertoon 8 jaren 2 maanden geleden #3

Jammer dat je 'Enjambement is altijd lelijk' van Jaap weer aanhaalt, want dat is gewoon niet waar. Er zijn ook echt wel mooie enjambementen te bedenken, maar in de meeste gevallen is het inderdaad lelijk. Ik verbaas me erover dat je dit bericht onder dit gedicht plaatst, want Je Zal Het Maar Hebben, een eerder gedicht wemelt van de enjambementen. Dat is bij die tekst dan weer de kwaliteit, het heeft iets flarfachtigs, het daagt de lezer uit. Ik zat al een tijdje te denken of ik er een opmerking over moest maken. Hier zie ik de functie ook niet helemaal.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Een man vertier en vrouw vertoon 8 jaren 2 maanden geleden #4

  • Kees Koelewijn
  • Kees Koelewijn's Profielfoto
Nee hoor, 'Je zal het maar hebben' bevat (bijna) geen enjambementen. Enjambement is als je geen pauze inlast tussen de woorden en in dat gedicht zitten, zij het uiterst subtiele, pauzes die het gedicht extra kracht verlenen. Bewijs dat Harry best weet wat hij doet. Maar niet alleen een enjambement maar zelfs een hele witregel tussen 'illussoir behang' slaan nergens op. Iedereen bezondigt zich natuurlijk wel eens maar een waslijst als in Een man vertier en vrouw vertoon is niet weg te biechten.Biecht maar op Harry
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Een man vertier en vrouw vertoon 8 jaren 2 maanden geleden #5

Kees, enjambement is het doorlopen van een zin over meerdere versregels. Dat weet jij best.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Een man vertier en vrouw vertoon 8 jaren 2 maanden geleden #6

  • Bas Boekelo
  • Bas Boekelo's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 3827
  • Ontvangen bedankjes 918
Als ik mag mee bemoeien; Ik ben bang dat dat een maniertje is van de Harry.
Laatst bewerkt: 8 jaren 2 maanden geleden door Bas Boekelo.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Een man vertier en vrouw vertoon 8 jaren 2 maanden geleden #7

  • Kees Koelewijn
  • Kees Koelewijn's Profielfoto
Maar Quirien toch! Dat dat misverstand nog bestaat na dat gedoe van vorig jaar! Dat hele gekrakeel ontstond toen omdat blijkbaar niemand weet wat enjambement is: enjambement is niet het doorlopen van een zin in de volgende regel: dat is gewoon het doorlopen van een zin in de volgende regel. Enjambement,ik citeer maar even Buddingh's Lexicon: "term waarmee men aangeeft dat de ene versregel zonder pauze in de volgende overloopt". Dat 'zonder pauze' is essentieel: aan het eind van een regel valt een pauze.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Een man vertier en vrouw vertoon 8 jaren 2 maanden geleden #8

Het doorlopen van een zin in de volgende regel is gewoon het doorlopen van een zin in een volgende regel zeg je Kees. Volgens de definitie van Budding' is dat zo, maar ik weet nog dat ik op verschillende plekken definities ben tegengekomen waar niks van pauze instaat en waar het doorlopen van een zin in een volgende regel enjambement genoemd wordt. Zo heb ik het ook geleerd op school, maar ik controleer het hier even in Het leven van teksten (Brillenburg, Wurthe & Righey) en daar staat het inderdaad ook van die pauze.

Hoe noemen we wat ik bedoel dan, dat is eigenlijk een omgekeerd enjambement, want je zet ergens een pauze neer, waar hij in de natuurlijke zin niet hoort (al zal elke auteur verkondigen dat hij de zin afbrak om het laatste woordje te accentueren)Is daar een naam voor?
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Een man vertier en vrouw vertoon 8 jaren 2 maanden geleden #9

  • Kees Koelewijn
  • Kees Koelewijn's Profielfoto
Ach ja, het falend onderwijs is denk ik hier medeschuldig aan. Ik roep nog maar even de verwarring in herinnering die vorig jaar ontstond toen iemand het verbod op enjambement in regel 1/2 en 2/3 in het ollekebolleke door Drs. P vergeleek met zijn praktijk en dacht tal van enjambementen aan te treffen in zijn ollekebollekekes, omdat de doctorandus wél de regel kende.
Hoe het heet wat jij bedoelt weet ik niet,ik denk niet dat daar een woord voor is.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Een man vertier en vrouw vertoon 8 jaren 2 maanden geleden #10

Dan moeten we daar snel een naam voor vinden, want anders hebben we volgend jaar weer zo'n discussie. En misschien moet iemand al die studieboeken aanpassen en de wikipediapagina natuurlijk.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Een man vertier en vrouw vertoon 8 jaren 2 maanden geleden #11

  • Niels Blomberg
  • Niels Blomberg's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1309
  • Ontvangen bedankjes 632
Enjambement kan ook heel komisch zijn. Hier op Het Vrije Vers staat een gedicht van Rob Boudestein over Abraham Kuyper. Let op het enjambement in de regels 2 en 3: www.hetvrijevers.nl/index.php?option=com...udesteijn&Itemid=245
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Een man vertier en vrouw vertoon 8 jaren 2 maanden geleden #12

  • Kees Koelewijn
  • Kees Koelewijn's Profielfoto
"Geducht om zijn immense diarree": Niels, bedankt voor dit wel zeer beeldende voorbeeld dat in eén klap verduidelijkt wat enjambement is en wat de betekenis is van die pauze aan het eind van de regel.
Ik ga nu weer even zachtjes zitten grinniken om deze ontdekking.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Een man vertier en vrouw vertoon 8 jaren 2 maanden geleden #13

Ik wil (dan toch...) ook mijn eitje kwijt over het enjamberen. In gedichten in vrije vorm vind ik enjambementen vaak lelijk omdat de bedoeling ervan mij totaal ontgaat. Het lelijkste vind ik dan nog het afbreken van een woord op het einde van een vers als er geen sterke reden voor is.

Maar in vormvaste gedichten en met name sonnetten heb ik er geen probleem mee. Integendeel, ik durf (!) het vaak kunstig vinden, zélfs als er geen inhoudelijke bedoeling is. Waarom? Omdat er steeds een "vormelijke" bedoeling is, namelijk het rijm. Een goed sonnet voldoet normaal gezien aan een aantal regels, zoals het volgen van een bepaald rijmschema, vastgehouden metrum, zelfde aantal voeten per vers, een wending,... (van dit laatste wijk ik soms af, mea culpa) Maar bij mijn weten is het niet verplicht dat er op het einde van elk vers een pauze valt. En valt er géén maar rijm en metrum werden correct toegepast, dan is het (voor mij) een goed sonnet.

Er worden zelfs "sonnetten" geschreven (en zo genoemd) die aan weinig of geen regels voldoen. Voor mij zijn het dan geen sonnetten meer.

En nu ga ik per helikopter naar de bakker. Dat anderen het een auto noemen zal me worst wezen. Mijn helikopter maakt lawaai, heeft een stuur, raampjes en het is een vervoermiddel. Zodus...
Voor mijn gezongen gedichten, zie veradebrauwer.punt.nl/
Laatst bewerkt: 8 jaren 2 maanden geleden door Vera De Brauwer.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Een man vertier en vrouw vertoon 8 jaren 2 maanden geleden #14

  • Bas Boekelo
  • Bas Boekelo's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 3827
  • Ontvangen bedankjes 918
Vera, wat is de definitie is van enjambement ? Noemde iemand laatst niet bladzij 32 van Jaap Bakker’s? Ik citeer;

Ik wilde een gedicht op een waaier schrijven,
Zodat je de de woorden je kunt toewuiven
En de strofen,wanneer je wilt blijven
Mijmren, weer achtloos dicht kunt schuiven.
( J. Slauerhof)

Jaap B.: “Dit hele couplet bestaat uit één zin. Aan het eind van regel 1 staat een komma, na regel 2 had er één kunnen staan. Echt enjambement zien we tussen de derde en vierde regel.”
( volgt een verhandeling over het nut van enjamberen.)

Mijn mening; ik vind het enjambement tussen regel drie en vier afschuwelijk. Onderstaande strofe is van Harry Kleinhoven;

“Wanneer de goden zich vervelen, kapen
ze een man vertier en vrouw vertoon,”

Dat vind ik even lelijk. En van Patty Scholten las ik het het rijmkoppel ‘bron en/ gewonnen’.
Lelijk!
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Een man vertier en vrouw vertoon 8 jaren 2 maanden geleden #15

Dag Bas,

Natuurlijk mag jij de door jou geciteerde enjambementen lelijk vinden. Persoonlijk heb ik in dat stukje van Slauerhoff bv. meer problemen met het ritme dan met het enjambement.

Wat betreft "bron en / gewonnen": dit vind ik ook niet zo mooi (ik vrees dat ik ooit ook iets soortgelijks deed) omdat het geen echt rijm is.

“Wanneer de goden zich vervelen, kapen
ze een man vertier en vrouw vertoon,”
Hier stoort het enjambement mij niet, wel het afwijkende metrum in het tweede vers.

Dit is niet meer dan mijn mening, mijn aanvoelen. Misschien dat ik enjambement ooit ook wel storend zal vinden (net zoals ik tegenwoordig -'t- tracht te vermijden), maar... ik denk het niet. (Beschouw het desnoods maar als een afwijking. Een ongeneeslijke.)
Voor mijn gezongen gedichten, zie veradebrauwer.punt.nl/
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Een man vertier en vrouw vertoon 8 jaren 2 maanden geleden #16

  • Niels Blomberg
  • Niels Blomberg's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1309
  • Ontvangen bedankjes 632
Dag Vera,

Of het een afwijking is, weet ik niet maar afwijkend is het wel.

Enjambement in gebonden verzen keur je goed, waar de meeste vormvastelingen ze juist afkeuren. Ik ben overigens geneigd het met jou eens te zijn; behalve lelijk is enjambement ook van speels, prikkelend, dreun doorbrekend, aandacht vasthoudend, etc.

Enjambement in vrije verzen vind je juist vreselijk, terwijl bijna niemand daarover valt. Opvallend vind ik dat je vooral zoekt naar een reden. Meestal is de reden dat iets de aandacht krijgt als het voor- of juist achteraan staat. Een strofeovergang versterkt dat effect.
Maar heel vaak doen vrije dichters het gewoon, omdat ze er zin in hebben. Dat vind ik een prima reden. In een vrij vers is de dichter de maat der dingen.

Als ik je mening mag samenvatten dan is dat: enjambement is slechts toegestaan als de vorm dat vereist.

Groeten,
Niels
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Re: Een man vertier en vrouw vertoon 8 jaren 2 maanden geleden #17

  • Arjan Keene
  • Arjan Keene's Profielfoto
  • Offline
  • Admin
  • Berichten: 445
  • Ontvangen bedankjes 193
Enjambementen. Onoplosbaar natuurlijk, immers smaakgebonden, en het zal altijd iets als Windows vs. Mac en soennieten vs. sjiieten zijn.

Het voorbeeld dat Bas van Slauerhoff geeft is wel een voorbeeld van 'functioneel emjambement', waarbij regel 3 op 'blijven' eindigt en dan enjambeert naar de volgende regel.

Bij Patty Scholten kom je enjambement inderdaad regelmatig tegen, soms zelfs tussen octaaf en sextet. Toch past het - naar mijn mening - in haar geval erg goed bij haar parlandostijl dat altijd een vloeiend verloop aan haar sonnetten geeft.
De losse 'en' rijmend op een gebonden '-en'-klank gebruikt ze ook, dit komt ten dele, denk ik, door de Italiaanse vorm: de vrijwel altijd door haar gebruikte abba abba werkt het gebruik ervan in zekere zin wellicht ook in de hand. Nogmaals, ik vind het zelden storend, mits de inhoud compensatie biedt. Het doel zalft dan het gebruik van het middel.
Laatst bewerkt: 8 jaren 2 maanden geleden door Arjan Keene.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.
Tijd voor maken pagina: 0.173 seconden

Log in

Gebruikersnaam en wachtwoord:

Forum (recent...)

Uit het archief

Handig

Zijn muze
Heet Suze

Koop koop koop