Het vrije vers

Bevrijd van vormloosheid

Omdat light verse lééft

Welkom, Gasten
Gebruikersnaam: Wachtwoord: Onthoud mij

Onderwerp: Het oude ambacht

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #21

  • Remko Koplamp
  • Remko Koplamp's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1294
  • Ontvangen bedankjes 754
Inge Boulonois schreef :
Ik kan me herinneren dat jij op het forum een keer uitgelegd hebt hoe jij bepaalt of een ob-woord goed danwel fout is.Zou je zo vriendelijk willen zijn dat nogmaals uit de doeken te doen?
Dat moet echt lang geleden zijn, Inge. Ik zou niet meer weten waar en wat ik toen geschreven heb.
In het kort wil ik nu wel schetsen hoe men bij de vaststelling van de hoofdklemtoon in een lastig 6lg-woord (met name dus in een samenstelling) te werk kan gaan:
a. Probeer op je taalgevoel af te gaan. Spreek het woord hardop uit en hoor of je het ook op een andere manier kan uitspreken.
b. Check het woordenboek. Staat het woord er niet in, probeer dan een woord te vinden met een zelfde structuur. Tijdens dat zoeken kunnen woorden met minder lettergrepen je ook op het goede spoor zetten.
c. Luister goed of e.e.a. ook in de context past

(Algemene regeltjes zoals de klemtoon op het eerste zelfstandig naamwoord in een samenstelling die is opgebouwd uit twee zelfstandige naamwoorden kan je hanteren maar let op … er zijn uitzonderingen. Naar mijn weten is de z.g. logica in de taal niet altijd aanwezig.)
Verder zag ik dat ook Peter heeft gereageerd. Ik sluit me bij zijn verhaal verder volledig aan.
Alleen bij punt 4 wil ik nog wel het volgende kwijt:
Zelf stoor ik me niet aan de uitspraak van zeslettergrepigheid uit het bekende ollekebolleke van P maar een ander soortgelijk ollekebolleke van hem, bezorgt me wel degelijk (vanwege de context) veel vraagtekens!

Ollekebollekes
De regelzesregel:
Trouw aan
Het zeslettergrepige woord

Nooit in die regel dus
Vijflettergrepigheid
Wee, die zich niet
Aan de voorschriften stoort
Laatst bewerkt: 6 maanden 1 week geleden door Remko Koplamp.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.
Bedankt door: Hanny van Alphen

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #22

Dank voor de uitleg Peter, maar nu nog een puntje waar ik toch iets anders tegenaan kijk.

Ik quote je hier even.

Ik heb meer moeite met r1. ‘Niet voor mij!’ heeft de heffing toch op ‘mij’ en niet op ‘niet’?

Volgens mijn bescheiden mening kan de klemtoon op een duidelijk niet of niets vallen. NIET...voor mij, NIETS...voor mij.

Dat het woord Frivolité al vaak gebruikt is, dat wist ik niet. En ik vond het juist zo'n passend woord bij vingerwerk :ohmy:

groet,
Hanny
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #23

  • Inge Boulonois
  • Inge Boulonois's Profielfoto
  • Offline
  • Admin
  • dichter
  • Berichten: 3543
  • Ontvangen bedankjes 1557
Dank je, Remko, voor je reactie en nadere toelichting. Er staat me alleen nog bij dat jij een uitleg hebt gegeven maar helaas niet meer waaruit die bestond :silly:
Volgens mij is er op het forum nooit een jaar gepasseerd dat we nooit over het ob discussieerden

Naar mijn weten is de z.g. logica in de taal niet altijd aanwezig.)
Dat kunnen we dan als feit aannemen.
Vijflettergrepigheid in het door jou geciteerde ob stoort mij ook.
Door het contexteffect valt de klemtoon juist op VIJF.
www.ingeboulonois.nl
dichter & schilder
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #24

Ik heb er lang en breed over nagedacht en sluit me aan bij Peter: in regel 1 kan 'Niet voor mij' beter vervangen worden door 'Niets voor mij', dat lost het probleem op.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.
Bedankt door: Hanny van Alphen

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #25

  • Inge Boulonois
  • Inge Boulonois's Profielfoto
  • Offline
  • Admin
  • dichter
  • Berichten: 3543
  • Ontvangen bedankjes 1557
Ha Jaap!!!!!!!
Ik hoop dat je later terugkomt om in te gaan op de concrete vraag:
hoe bepaal jij of een ob-woord wel of niet goed is.
Het gaat uiteraard niet om woorden die klip en klaar in de Van Dale staan of af te leiden zijn van woorden waarin de klemtoonplaats duidelijk is.)
www.ingeboulonois.nl
dichter & schilder
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #26

  • Frits Criens
  • Frits Criens's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1264
  • Ontvangen bedankjes 608
Didgeridoo
xxxxxx doedelzak

Wim maakt van deze twee woorden de samenstelling. Didgeridoedelzak. Hij kiest bewust voor de schrijfwijze met -oe- wat mij als lezer focust op 'doedelzak', want ik krijg die informatie in eerste instantie binnen via mijn ogen niet via mijn gehoor. Het voorafgaande 'didgeri' wordt daarmee een specificatie. Vgl. Altsaxofoon, basviool, contrabas. Had hij gekozen voor Didgeridoodelzak was er niks aan de hand geweest.

Wegens tijdgebrek stel ik mijn verdere antwoord op Inges vragen nog even uit. Overigens hebben Remko en Peter me al veel gras voor de voeten weggemaaid met hun commentaar.

Groetjes,
Frits
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #27

Leuk dat je even langs kwam Jaap :) Ik zal voor de zekerheid dat esje plakken en misschien nog een nieuw ob-woord verzinnen die nog niet in een lijst staat.

groet,
Hanny
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #28

  • Inge Boulonois
  • Inge Boulonois's Profielfoto
  • Offline
  • Admin
  • dichter
  • Berichten: 3543
  • Ontvangen bedankjes 1557
Thanks, Frits, voor je uitleg!
Over het onderscheid tussen doo en doe had ik heengekeken.
Het afzonderlijke woord ditgeri bestaat niet.
Je zou ook kunnen aanvoeren dat deze combinatie van twee talen binnen een woord verre van fraai is.
Ik heb even gekeken bij Drs. P: hij waagt zich daar ook niet aan.
Wim zou het woord dus door een minimale ingreep hetvrijeverswaardig kunnen maken.
Ik kijk met het nodige geduld uit naar je verdere bijdrage aan deze discussie!
Hartelijke groet,
Inge
www.ingeboulonois.nl
dichter & schilder
Laatst bewerkt: 6 maanden 1 week geleden door Inge Boulonois.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #29

  • Wim Meyles
  • Wim Meyles's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • taalhumorist
  • Berichten: 733
  • Ontvangen bedankjes 735
Ollekebolleke over wereldvrede leidt tot zware strijd

Eerst nog maar even het gedichtje waar het allemaal om draait:

Vrede? Verbroedering?
Hekken- en murendrang!
Eigen volk eerst
En lawaairetoriek

Ik zie wel heil in de
Didgeridoedelzak
Naties verbinden met
Wereldmuziek


Hoe vreemd kan het lopen ….
Voor wereldvrede moeten we onze hoop niet vestigen op de politiek. Misschien lukt het vanaf de basis, bijvoorbeeld met wereldmuziek.
Dit is de strekking van mijn ob. Symbolisch heb ik daarvoor twee instrumenten gekozen, uit twee landen waarvan de bewoners zo ongeveer elkaars tegenvoeters zijn: de doedelzak en de didgeridoo, en die tot één fantasiewoord gekneed. Is de een dan een specificatie van de ander? Natuurlijk niet.
Moet het dan een didgeridoedelzak worden of een doedeleridoo? Naar mijn idee het eerste, omdat dat metrisch in het ob past.
Ligt de klemtoon dan wel op de vierde lettergreep?
Het gaat hier dus niet om een specificatie. Daarnaast, en wellicht doorslaggevend: als je digeriDOO combineert met DOEdelzak (twee keer de klemtoon op DOO/DOE!), waar kun je dan in die combinatie (in vredesnaam :) ) de klemtoon anders plaatsen dan op DOE?

Mijn bijdrage aan de vrede: als met ‘didgeridoodelzak’ de strijd beëindigd kan worden, wie ben ik dan om dat tegen te houden?

Vredesgroet,
Wim
www.wimmeyles.nl

Nieuwste boek: Ik dicht plezier
Laatst bewerkt: 6 maanden 1 week geleden door Wim Meyles.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.
Bedankt door: Hanny van Alphen

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #30

Ik heb er niks op aan te merken hoor!
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.
Bedankt door: Hanny van Alphen

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #31

  • Inge Boulonois
  • Inge Boulonois's Profielfoto
  • Offline
  • Admin
  • dichter
  • Berichten: 3543
  • Ontvangen bedankjes 1557
Ha Wim,

Met vrijeverswaardig bedoelde ik dat de juistheid van het ob-woord niet discutabel is, dat er onder ollekebollekenisten consensus over bestaat.
Het discussievuur is nog niet helemaal opgebrand, dus wie weet wat er volgt :sick:
Als troost: bij Drs. P leidde de regels van deze beruchte versvorm wel eens tot huilbuien, getuige dit ob van zijn hand.

Ollekebollekes
Daar horen regels bij
Menigeen die ze niet kent
Of niet snapt

Bij het besef van die
Oninstrueerbaarheid
Heb ik me vaak
Op een huilbui betrapt

(Uit Zeslettergrepigheid)

Didgeridoei!
Inge
www.ingeboulonois.nl
dichter & schilder
Laatst bewerkt: 6 maanden 1 week geleden door Inge Boulonois.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.
Bedankt door: Wim Meyles

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #32

  • Inge Boulonois
  • Inge Boulonois's Profielfoto
  • Offline
  • Admin
  • dichter
  • Berichten: 3543
  • Ontvangen bedankjes 1557
Ik heb er niks op aan te merken hoor!
schreef jij, Peter.
Slaat dat nog op didgeridoedelzak of (ook) op didgeridoodelzak?
www.ingeboulonois.nl
dichter & schilder
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #33

Op didgeridoedelzak. Alhoewel ik Frits’ alternatief ook prima vind.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.
Bedankt door: Inge Boulonois

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #34

Bij het maken van de Shakespeare Ollekebollekes onderwierp ik elk 6r-woord aan deze test: probeer het woord uit te spreken met de klemtoon op een andere lettergreep dan de vierde. Als dat lukt, keur het af. Hierop zijn uitzonderingen mogelijk, zoals hierboven uitgelegd als het gaat om contextgebonden klemtoon, maar ik zal er vast ook wel eens naast hebben gezeten.
Groeten,
Coenraedt

Acceleratiedrift, LI
Afkeurenswaardige, CXVII
Allerbespottelijkst, C
Allerplezierigste, XCI
Allesomvattende, CXXXVI
Allesvernietigend, LV
Anatomiesurplus, XX
Anticipatieplan, CXVIII
Antiveroudering, LX
Appreciatievers, LXXIV
Autosuggestiekracht, XLII
Besodemieteren, LVIII
Bibliotheekbezoek, LIX
Boomtakverzwarende, CII
Boosheidverminderend, XXXIV
Borstkasbeschermingslaag, XLIX
Capaciteitsniveau, CL
Cardioruilsysteem, XXII
Celestiaalaspect, XXVI
Coëxistentieplan, XXXIX
Cohabitatiedrang, CLI
Communicatiezuil, XXIII
Consolatorische, CXL
Consolidatievoer, CXLVI
Convalescentieplaats, CLIII
Criminologische, LXXIX
Defibrillatorkast, CXXXIII
Dermatologenzalf, III
Desavoureerhouding, CXII
Desintegratieplaats, LXXI
Droefheidsvergoedingssom, XXX
Egyptologenpraat, CXXIII
Essentialia, CXXXII
Evaluatietest, LXIX
Exageratiekunst, XXI
Extravagantiën, XLI
Exuberantia, LXVII
Fertiliteitsmodel, XIX
Festiviteitschaarste, LII
Fiduciarius, CLII
Fysiologische, CVIII
Fysionomia, CXXXIX
Geestdriftverhogende, XXXVIII
Geestesverrijkende, LXXVII
Gêneteweegbrengend, XXXVI
Golvenberijdende, LXXX
Grafsteenontgroeiende, XVIII
Grafsteenontstijgende, CI
Gratieverlenende, XXXIII
Grensoverschrijdende, CXX
Hartenopéénhoping, XXXI
Hartstochtverminderend, LXXIII
Hemoglobinepeil, LXXXII
Houvastverschaffende, CXLV
Huiveringwekkende, LVI
Illuminerende, XXXVII
Imaginatiekracht, CIII
Impertinentievrees, LXXXIX
Inbraakgevoeligheid, XLVIII
Insinuatiekracht, LXX
Instrumentarium, VIII
Invisibilia, XXIV
Jeremiëringen, CXLVII
Kalmtebevorderend, XLV
Kloofoverbruggende, XLIV
Kopieervaardigheid, LXXXIV,
Kortetermijncontract, CXXIV
Krijgsliedenerelijst, XXV
Lagereschoolniveau, LXXVIII
Langetermijnbesef, IV
Lentebelovende, I
Leve-de-lol-gedrag, LXI
Levensbestendigheid, XII
Levensesthetica, LXXXIII
Levensverrijkende, XXIX
Liefdesnaïeveling, LVII
Lieg-en-bedriegpraktijk,
CXXXVIII
Loyaliteitsgedrag, CXXV
Machiavellistijl, X
Magere-Hein-offer, LXIV
Manualiterwerk, CXXVIII
Materiaalgebrek, CV
Memorabilia, CXXII
Memoriaalverzen, LXIII
Metamorfosische, CXLIV
Middernachtsduivelsgeest, LXXXVI
Misericordia, CXLII
Mutilativia, CXIII
Nebukadnezardroom, LXXXVII
Negenennegentig, XCIX
Obligatoria, CXXVI
Onaltereerbaarheid, CXVI
Oncalculeerbare, CIX
Onevenwichtige, XCII
Onoverwinnelijk, LXV
Onparadijselijk, XCIII
Ontegemoetkomend,
CXXXIV
Onvergelijkbaarheid, CXXX
Onvergelijkelijk, XCIV
Oordeelvertroebelend, CXXXVII
Oorlogveroorzakend, XV
Opportunistischer, LXXXVIII
Optometristbezoek, CXLVIII
Ornamentalia, LXVIII
Ornithologische, XCVII
Oud-Hellenistische, LIII
Over-the-hill-moment, VII
Overbevoorrechte, XCV
Parafraseringen, LXXVI
Procreatieveling, II
Proefondervindelijk, CX
Prognosticeerkunde, XIV
Quasi-deskundigheid, LXVI
Ravenzwartogigheid, CXXVII
Realiteitsbesef, CIV
Reallocatiezucht, IX
Recidivistische, XL
Recuperatiedrank, CXI
Regenverzamelpunt, CXXXV
Requisitoirschrijver, XXXV
Respiratorische, LXXXI,
Ressentimentsgevoel, CXLIX
Rijmelarijtalent, XXXII
Rijmonderwijzende, XXXVIII
Rozenwelriekendheid, LIV
Sappreservatieglas, V
Schaduwportrettenspel, XCVIII
Schaduwverlichtende, XLIII
Seniliteitsproduct, XVII
Solitairisitische, CXXXI
Soresveroorzakend, XXVIII
Stabiliteitsgebrek, CXV
Steriliteitsprobleem, XI
Supereenzijdigheid, CV
Supplementeringen, CXIV
Surrealistische, XXVII
Temperatuurdaling, CLIV
Temporiseergedrag, L
Tienmaaltienvoudigheid, VI
Touwtrekkerijgeval, XLVI
Universelere, CXXI
Utiliteitsoogpunt, CXIX
Verificatietest, XC
Vitaliteitsgebrek, LXII
Voortplantingslustigen, XVI
Vormoverdraagbaarheid, XIII
Vredesoneindigheid, CVII
Waarheidverloochenend, LXXII
Waarzeggerijpoging, CVI
Weldoenerijverdrag, XLVII
Wellustgezelschapsspel, CXXIX
Wilsonbekwaamheden, CXXXV
Wolfscamouflagepak, XCVI
Woordoverbodigheid, LXXXV
Zintuigenprikkelend, CXLI
Zorgplichtverzakende, CXLIII
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #35

  • Inge Boulonois
  • Inge Boulonois's Profielfoto
  • Offline
  • Admin
  • dichter
  • Berichten: 3543
  • Ontvangen bedankjes 1557
Ha Coenraedt,
Super, alle woorden uit jouw Shakespearebundel! :)
Dank! Bij jou is het kennelijk een kwestie van gehoor, misschien wel het zuivere ob-gehoor ;-)
Ik kan me voorstellen dat je dat ontwikkelt door vaak ob-woorden hardop te zeggen. Dan hebben we van jou een prachtige oefenlijst.
Hartelijke groet,
Inge
www.ingeboulonois.nl
dichter & schilder
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #36

Dat horen, Inge, is wat ik bedoelde. Soms hoor je een woord naar de goede lettergreep toe. Wat dat betreft is deze lijst interessant (en ook vol prachtige vondsten). Een aantal woorden heeft een dubbele heffing in mijn hoofd. Een kleiner aantal had ik zelf niet gebruikt omdat de klemtoon op 1 ligt of in ieder geval kán liggen. Wat mij betreft zijn alleen woorden bruikbaar die los van de context bruikbaar zijn. Dat is er door Jaap ingeramd met zijn marechaussseezweepje. Uit de 741 redactierondes voor Opgelapt Schilderwerk weet ik dat Cees van der Pluijm er iets anders over dacht.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #37

Ik kom binnenkort terug op de samenstellingen. De subjectief/adjectief-oplossing is het niet, besef ik net. Geef me een paar dagen!
Laatst bewerkt: 6 maanden 1 week geleden door Peter Knipmeijer.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #38

Een tikfoutje: Solitairisitische, moet zijn Solitairistische.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #39

  • Inge Boulonois
  • Inge Boulonois's Profielfoto
  • Offline
  • Admin
  • dichter
  • Berichten: 3543
  • Ontvangen bedankjes 1557
Dat is er door Jaap ingeramd met zijn marechaussseezweepje
Nou Wim, dan ben je er nog goed afgekomen ;-)

Coenraeedt, bij jouw lange lijst ervaar ik dat het absolute gehoor nog mis ;-)

Wat een voorrecht, Peter, dat Cees van der Pluijm betrokken was bij Opgelapt schilderwerk (althans, zo begrijp ik het uit wat je schreef). Cees was zeer precies, zat dicht bij het vuur als samensteller van verzamelbundels van Drs. P.
Subjectief/adjectief-oplossing, substantief zul je bedoelen.

Ik kijk uit naar je vervolg!

Hartelijke groet,
Inge
www.ingeboulonois.nl
dichter & schilder
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Het oude ambacht 6 maanden 1 week geleden #40

  • Wim Meyles
  • Wim Meyles's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • taalhumorist
  • Berichten: 733
  • Ontvangen bedankjes 735
Ach, Inge, ik ken het klappen van de zweep zo langzamerhand wel ... :)
www.wimmeyles.nl

Nieuwste boek: Ik dicht plezier
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.
Bedankt door: Inge Boulonois
Tijd voor maken pagina: 0.278 seconden

Log in

Gebruikersnaam en wachtwoord:

Zoeken

Forum Recent

Uit het archief

Warmte



Met regelmaat heb ik een trieste dag
zo zwaar als lood en haast niet door te komen
gevuld met bitterzoete onderstromen
en zoute tranen, soms een wrange lach.

Zo’n dag waarvan ik enkel maar kan hopen
dat hij voorbijgaat zonder ongeluk
of ander soort ellende aan mijn juk;
hij kan niet vlug genoeg zijn afgelopen.

En ’s nachts in bed -getreiterd door fantomen-
waar ik nog steeds die zwarte spinsels vlecht
in plaats van kalm en rustig weg te dromen,

voel ik haar warmte naast me en ze zegt
heel zachtjes met haar lippen bij mijn oor
~Slaap lekker schat, het wordt wel beter hoor.~


(Schilderij Toulouse-Lautrec 'In bed'1893)