Het vrije vers

Voor en door plezierdichters

Met Forum, Vorm én Vent

Welkom, Gasten
Gebruikersnaam: Wachtwoord: Onthoud mij
Laat het ons weten.

Onderwerp: Wat we van Drs. P kunnen leren over de dactylus

Wat we van Drs. P kunnen leren over de dactylus 5 maanden 4 weken geleden #1

  • JudyElf
  • JudyElf's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 324
  • Ontvangen bedankjes 85
  • Karma: 0
Marc van Oostendorp op Neerlandistiek.nl: klik.
judyelf.edublogs.org
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Wat we van Drs. P kunnen leren over de dactylus 5 maanden 4 weken geleden #2

  • Niels Blomberg
  • Niels Blomberg's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1190
  • Ontvangen bedankjes 535
  • Karma: 0
Ik heb wel eens nagedacht over ssw en sws, maar dan uitsluitend in 1 versvoet van het OB: de tweede versvoet van het 6lg. En dan voornamelijk (maar waarschijnlijk niet uitsluitend) bij een samengesteld woord met delen van resp. 4 en 2 lettergrepen.
Als eerste deel neem ik autonomie. Het tweede deel is streven (trocheïsch) of besef (jambisch).
Laat de beide woorden over de tong gaan: autonomiestreven (ssw), autonomiebesef (sws). Als ik een oude Griek was geweest, dan had autonomiestreven natuurlijker gevonden dan autonomiebesef.
Maar ik vind autonomiebesef een prettiger 6lg. Waarom?
De lettergreep MIE is zeer sterke klemtoon met een aanloopje van 3 zwakkere lettergrepen. Daarna heb ik geen behoefte aan nog een sterke lettergreep.
Ik merk dat ik autonomiestreven niet kan uitspreken zonder een korte pauze tussen MIE en STRE, bijna een cesuur (zoals bekend van alexandrijnen). Autonomiebesef daarentegen gaat in één moeite door.

Judy, bedankt voor het boeiende artikel dat deze metrumfetisjist weer eens gelegenheid bood zijn stokpaardje te berijden.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.
Bedankt door: Bas Boekelo, Helder

Wat we van Drs. P kunnen leren over de dactylus 5 maanden 4 weken geleden #3

  • JudyElf
  • JudyElf's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 324
  • Ontvangen bedankjes 85
  • Karma: 0
Mooi voorbeeld, Niels.
Ik voel het precies zo, maar had het niet zo duidelijk kunnen verwoorden.
judyelf.edublogs.org
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.
Bedankt door: Niels Blomberg

Wat we van Drs. P kunnen leren over de dactylus 5 maanden 4 weken geleden #4

  • Bas Boekelo
  • Bas Boekelo's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 3686
  • Ontvangen bedankjes 813
  • Karma: 0
Dank, Niels. Autonomiebesef klinkt mij ook beter in de oren. Naast alle regels die we kennen (of niet kennen ) speelt voor mij taalgevoel ook een belangrijke rol. Je gaat een 6lgwoord toch niet beproeven middels codes als wsw.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.
Bedankt door: Niels Blomberg

Wat we van Drs. P kunnen leren over de dactylus 5 maanden 3 weken geleden #5

  • Niels Blomberg
  • Niels Blomberg's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1190
  • Ontvangen bedankjes 535
  • Karma: 0
Bas, anders dan jij heb ik een enorme behoefte van theoretiseren. Dat jij dat niet hebt vind ik prima, maar het stoort mij dat je mijn aanpak verwerpt.

Je zegt dat je taalgevoel een belangrijke rol speelt. Dat is bij mij niet anders; het is puur vanwege mijn taalgevoel dat ik autonomiebesef prefereer boven autonomiestreven.
MAAR dan ga ik op zoek naar de onderliggende oorzaak. Marc van Oostendorp introduceerde ssw en sws, en daarmee kon ik uit de voeten. En het levert ook wat op: zonder steeds te hoeven terugvallen op taalgevoel weet ik dat ik logopediepatiënt prefereer boven logopedielijder, liquiditeitsprobleem boven liquiditeitscrisis, padvinderijbewijs boven padvinderijscholen, etc.

Plezierdichten en "beproeven middels codes" zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Toen ik mijn eerste sinterklaasgedichten schreef, viel mij al gauw op dat sommige regels goed liepen en andere niet, maar ik begreep niet goed hoe dat kwam. Ik kwam dus ook niet verder.
Toen op school de versvoeten behandeld werden, ging er een wereld voor mij open (en dan heb ik het nog niet eens over de verbazing dat ook andere mensen in zulke triviale zaken geïntereseerd waren).

Ik neem dat jij ook weet dat je jambes schrijft en niet alleen op je taalgevoel volgt om te kijken of het gedicht een beetje prettig loopt. Natuurlijk, dat laatste is en blijft belangrijk, maar een paar handvatten kunnen de boel enorm versnellen en verbeteren.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Wat we van Drs. P kunnen leren over de dactylus 5 maanden 3 weken geleden #6

  • Bas Boekelo
  • Bas Boekelo's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 3686
  • Ontvangen bedankjes 813
  • Karma: 0
maar het stoort mij dat je mijn aanpak verwerpt.

Beste Niels, ik verwerp jouw aanpak niet, maar theorie ondersteunt de praktijk. De praktijk is dat autonomiebesef beter klinkt dan autonomiestreven . Dat de taalgeleerde Marc van Oostendorp het waarom heeft verklaard is prijzenswaardig. Maar heb je het nodig, of kun je ook zonder?
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Wat we van Drs. P kunnen leren over de dactylus 5 maanden 3 weken geleden #7

  • Niels Blomberg
  • Niels Blomberg's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1190
  • Ontvangen bedankjes 535
  • Karma: 0
Als ik nooit had geleerd wat metrum was, zou ik dan metrische verzen kunnen schrijven? Misschien wel, door elk gedicht eindeloos te blijven opdreunen totdat het goed zou klinken voor mij taalgevoel. Dat lijkt me toch een verspilling van tijd en moeite.

Zo is het hier ook: ik vermijd OB-woorden met een beklemtoonde vijfde lettergreep. Heb ik het echt nodig? Nee, maar het helpt bij het vermijden van tenenkrommende OB-woorden.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.
Tijd voor maken pagina: 0.185 seconden

Log in

Gebruikersnaam en wachtwoord:

Forum (recent...)

Uit het archief

BALLADE VAN EEN GROEPSPORTRET

 

Het was het jaarlijkse bestuursbuffet 
Van visvereniging De Kelen Smeren 
Waarop de penningmeester het budget 
Voor komend visseizoen zou declameren 
Hij hief het glas en sprak toen: Mijne heren 
De ledenafdracht wordt correct voldaan 
Waardoor we bakken duiten genereren 
Het is u ongetwijfeld niet ontgaan 

Ik heb het veilig op de bank gezet 
Maar geld is er vooral om te spenderen
Dus Willem zal nu rondgaan met een pet 
Waarin u uw ideeën kunt poneren
Hoe of we samen kunnen profiteren 
Van deze zak met geld, ons toegestaan 
(Men kan dit als een schurkenstreek typeren 
Het was u hoogstwaarschijnlijk niet ontgaan) 

De voorzitter sprak weldra: Opgelet! 
Het is bekend wat wij het meest begeren: 
Zo'n mooi en opzienbarend groepsportret 
Dat wij tot nu toe jammerlijk ontberen 
Waarop men ons in onze sjiekste kleren 
Als visser aan het werk kan gadeslaan 
Waarop we onze welvaart etaleren 
Een werk, kortom, dat niemand kan ontgaan 

Helaas. Het weer was niet echt je van hèt 
Toen men de schilder vroeg te arriveren 
Dat zal je zien. Dat uitgerekend nèt 
Wanneer je met elkander moet poseren 
Een onweersbui je plannen komt versjteren 
Hun hele visvoorstelling naar de maan 
Een domper die men niet kon appreciëren 
Maar dat was u waarschijnlijk niet ontgaan.


(Schilderij: Regenten van het Loridanshof te Leiden, Jacob Fransz. van der Merck 1658)

Koop koop koop