Het vrije vers

Bevrijd van vormloosheid

Omdat light verse lééft

Welkom, Gasten
Gebruikersnaam: Wachtwoord: Onthoud mij
  • Pagina:
  • 1
  • 2

Onderwerp: De Dikke Mens (Villanelle)

De Dikke Mens (Villanelle) 3 jaren 9 maanden geleden #21

  • Ditmar Bakker
  • Ditmar Bakker's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 819
  • Ontvangen bedankjes 134
En ik moet niet blaffen ;).
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

De Dikke Mens (Villanelle) 3 jaren 9 maanden geleden #22

  • Bas Boekelo
  • Bas Boekelo's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 3942
  • Ontvangen bedankjes 968
de vadsig-dikke medemens

moet lens geslagen worden! Lens!


Dat is de tekst. de vadsig- dikke medemens moet lens geslagen In mijn visie is dat één zin.
Maar gescheiden door een witregel is het een enjambement.
Als je zo niet wil noemen, best, maar die witregel hoort daar niet.
Laatst bewerkt: 3 jaren 9 maanden geleden door Bas Boekelo.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

De Dikke Mens (Villanelle) 3 jaren 9 maanden geleden #23

  • Ditmar Bakker
  • Ditmar Bakker's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 819
  • Ontvangen bedankjes 134
De vorm dicteert nu eenmaal hoe het gedicht er uiteindelijk uit moet zien Bas. En enjambementen maken (vooral in een gedicht met refreinregels) het eindresultaat soms spannender. Ook Thomas deed dit in zijn bekendste gedicht:

Though wise men at their end know dark is right,
Because their words had forked no lightning they
Do not go gentle into that good night.

Good men, the last wave by, crying how bright
Their frail deeds might have danced in a green bay,
Rage, rage against the dying of the light.


In bovenstaand lezen we tweemaal enjambement, en ik denk dat we het toch eens zijn over de grootsheid van het gedicht. Ook in het voorbeeld dat jij aanhaalde in een ander topic:

En toen haar man was opgedregd
Is zij voor 't eerst chinees gaan eten


is sprake van enjambement...heus, soms maakt het het gedicht spannender!
Laatst bewerkt: 3 jaren 9 maanden geleden door Ditmar Bakker.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

De Dikke Mens (Villanelle) 3 jaren 9 maanden geleden #24

In het voorbeeld van Drs. P is geen sprake van enjambement, die zul je daar nooit op betrappen.
Dat een gedicht fraai is in zijn geheel is natuurlijk geen argument. Lees mijn doorwrochte stuk in de bovenbalk van de voorpagina (Light verse?) maar eens. Neem brood mee voor onderweg en iets te drinken.
Laatst bewerkt: 3 jaren 9 maanden geleden door Jaap van den Born.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

De Dikke Mens (Villanelle) 3 jaren 9 maanden geleden #25

  • Ditmar Bakker
  • Ditmar Bakker's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 819
  • Ontvangen bedankjes 134
Ik zal het herlezen Jaap. Overigens is in de zinsnede van Drs. P wel degelijk sprake van enjambement:

En toen haar man was opgedregd...

Wat? Wat gebeurde er toen? Wat was er TOEN? Wellicht geeft de volgende regel ons uitsluiting:

...Is zij voor 't eerst Chinees gaan eten

Volgens mij is hier wel sprake van enjambement.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

De Dikke Mens (Villanelle) 3 jaren 9 maanden geleden #26

  • Ditmar Bakker
  • Ditmar Bakker's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 819
  • Ontvangen bedankjes 134
Nog wat voorbeelden bij Drs. P:

"Nooit sprak hij mij aan. Doch zijn oogen
Waren strak op mij gericht."
(TOENEMEND FEESTGEDRUIS: "Antwoord uit Leiden")

"Ik laat de naam genadiglijk ontbreken
En zal de kwaal hier verder niet bespreken
In zo'n geval is 't enig juiste, dat
Er vlug naar ander werk wordt uitgekeken"
(TOENEMEND FEESTGEDRUIS, Taal- en Letterkunde I)

"Zodat (terwijl -- de Here zij geprezen
We zitten, zie ik, reeds in regel 8! --
Terwijl dus, bovendien en tot en met
Gezorgd was voor verhevenheid en schoonheid
En welke muzenzoon krijgt dat niet rond?)"
(TOENEMEND FEESTGEDRUIS - Stuntwerk)

Na even bladeren gevonden--en dat betreft dan zijn 'serieuze' werk!
Laatst bewerkt: 3 jaren 9 maanden geleden door Ditmar Bakker.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

De Dikke Mens (Villanelle) 3 jaren 9 maanden geleden #27

Dat zijn functionele pauzes die aan het eind van de regel vallen voor een bepaald effect en dus geen enjambement. Alleen in Antwoord uit Leiden is sprake van enjambement, zeer bewust in dit geval, omdat hij hier Piet Paaltjens pasticheert, die dat veelvuldig deed in zijn werk en telt dus niet mee.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

De Dikke Mens (Villanelle) 3 jaren 9 maanden geleden #28

En nu ik het nog eens herlees is de pauze bij Antwoord uit Leiden ook natuurlijk en geen enjambement
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

De Dikke Mens (Villanelle) 3 jaren 9 maanden geleden #29

Het zal toch niet waar zijn? Niet weer. Wat denk jij dat een enjambement is?
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

De Dikke Mens (Villanelle) 3 jaren 9 maanden geleden #30

En toen haar man was opgedregd is
zij voor 't eerst chinees gaan eten

is enjambement

En toen haar man was opgedregd
Is zij voor 't eerst chinees gaan eten

is géén enjambement
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

De Dikke Mens (Villanelle) 3 jaren 9 maanden geleden #31

  • Ditmar Bakker
  • Ditmar Bakker's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 819
  • Ontvangen bedankjes 134
Ha Jaap. Als het gaat om enjambement is het volgens mij zoeken naar een soort grammaticale afbreking aan het eind van de regel. In "Toen haar man was opgedregd / is zij voor 't eerst..." staan onderwerp & pv netjes naast elkaar, dus wellicht is hier dan geen sprake van enjambement. Ik dacht dat 'toen' hier de indicator was maar dat lijkt hier syntactisch inderdaad niets in tweeën te knippen. My bad!

Bij 'dat / er vlug naar' en 'en tot en met / gezorgd was voor' vraag ik me toch af of hier geen sprake van is. Maar enfin, hou het er maar op dat ik in elk geval soms zal enjamberen en ik hoor de kritiek dan wel. Zo kom ik er uiteindelijk precies achter wat het nu precies is. Sorry voor het oprakelen ;).
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

De Dikke Mens (Villanelle) 3 jaren 9 maanden geleden #32

  • JudyElf
  • JudyElf's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 424
  • Ontvangen bedankjes 105
Vooor het detecteren van een ‘natuurlijke pauze’ lijken de oren mij beter toegerust dan het verstand :-)
judyelf.edublogs.org
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.
  • Pagina:
  • 1
  • 2
Tijd voor maken pagina: 0.256 seconden

Log in

Gebruikersnaam en wachtwoord:

Zoeken

Forum Recent

Uit het archief

Onbekende vertaling van The Raven uit 1897.

[youtube]T7zR3IDEHrM[/youtube]
 

De onverwachte  (dat heb je zo met ontdekkingen) ontdekking van een onbekende vertaling uit 1897 van het beroemde gedicht ‘The Raven’ van Edgar Allan Poe is natuurlijk reden voor een feestje.
Bij een feestje hoort een cadeau, dus jullie krijgen weer een gratis e-book, maar eerst moet je nog maar eens de verhandeling lezen die Poe schreef over poëzie: The Philosophy of Composition,  omdat hij daarin stap voor stap uiteenzet hoe hij ‘The Raven’ schreef.
Veelal wordt aangenomen dat hij dit niet serieus meende, omdat hij het schrijven van een gedicht hierin als een wiskundig proces voorstelt en niet als iets dat uit Iets Hogers wordt aangereikt, maar elke lightversedichter zal het procédé herkennen.
En we maken er meteen een Poe-week van op Het vrije vers, om deze vondst tot het merg uit te melken.

‘The Raven’ verscheen voor het eerst in druk in 1845 en werd binnen korte tijd wereldwijd razend populair.
Een populariteit die nog steeds niet aan kracht heeft ingeboet, door de duistere sfeer en de meeslepende compositie, bepaald door metrum, herhaling, binnenrijm en alliteratie.
En dat, ondanks de in deze tijd buitengewone lengte van het gedicht.
Maar zolang de puberteit niet afgeschaft wordt met bijbehorende puisten, Weltschmerz en diep-diepsombere Inzichten, zullen steeds weer nieuwe generaties de donkere diepten van dit vers ondergaan en erin ondergedompeld worden, nu bijgestaan door in zwart geklede muziekgroepen die steeds opnieuw de kracht ontdekken van dit meer dan 160 jaar oude gedicht*.
Hoeveel Nederlandse vertalingen er bestaan van Poe’s Schepping (of Compositie) is tot nu al net zo duister als het gedicht zelf, maar daar gaan we iets aan doen.
Als ze het ergens zouden moeten weten, dan toch bij The Edgar Allan Poe Society of Baltimore, zou je denken.
Daar weten ze alles over Poe, ook over zijn vertaalde werk.
Die melden het volgende over Nederlandse vertalingen:

"Dutch

“De Raven” — October 10, 1949 — De Tsjerne (Frisian translation by D. A. Tamminga, reprinted in 1984 by Friese Pers Boekerij, Leewarden, Holland, in an English-Frisian bi-lingual edition) (This title provided by René van Slooten)

“Poe’s Raven” — July 7, 1891 — Pennsylvania Dutch translation by H. L. Fischer, 7 pages, printed in Mapleshade, York, PA) (copy sold by 19th Century Bookshop, 1992, item 510

“De Raaf” — 1861 — Holland (Dutch translation by Jacob van Lennep) (This information was provided by René van Slooten, who also notes that a thorough search of the Royal Library at the Hague produced no other translations of Poe’s works before 1900. Apparently, French was widely spoken in the Netherlands and Baudelaire’s translations were widely available."

Drie dus. Dat is niet veel en ook niet waar, want de eerstgenoemde is in het Fries en dat telt niet mee. Voor mij wel, want Fries is in mijn ogen gewoon plat Nederlands (Limburgs; dat is pas onverstaanbaar gebrabbel, dus een vreemde taal), maar ze willen het zelf, dus dat kan geschrapt.

Dan hebben we die vertaling van H.L. Fischer en die begint zo:


Es war mitternacht un' schaurig,
Ich war schlaf'rig, mud, un traurig
Uewer fiel so alte Bucher
Foll so ganz fergess'ne ne Lehr;
Un' ich hab so halwer g'schlummert -
Hot 's uf e'mol so gebummert -
So wie 's macht wan 's bissel dunnert
- Das es rappelt an der Dheer;
" 'S isch en B'sucher," sag ich zu mer
Selwert, - "Klopt an meiner Dheer -
Des, allee, isch 's was ich hor."

Dat lijkt wel Limburgs, maar is ‘Pennsylvania German’, want die H.L. Fischer (1822-1909) woonde in wat The Dutch Settlement werd genoemd in Franklin County, Pennsylvania, maar dat moet je als ‘Deutsch’ opvatten.

Blijft dus één over, die van Jacob van Lennep uit 1861, wat inderdaad de eerste vertaling was in onze taal, maar hoewel we René van Slooten dus dankbaar zijn voor zijn informatie over die Friese vertaling die we niet kenden, verklaren we hem ook voor niet goed snik en aarzelen niet hem een leugenaar te noemen met zijn ‘grondige onderzoek’ in de Koninklijke Bibliotheek in Den Haag en zijn klets over de Franse vertaling, waardoor geen behoefte was aan een Nederlandse.

(wordt vervolgd)

*The Alan Parsons Project bijvoorbeeld, baseerde een liedje, weliswaar slechts twee verzen lang, op het gedicht. Het verscheen op het album “Tales of Mysterie and Imagination” (1976), dat geheel gebaseerd is op verhalen en gedichten van Poe.
En wat Nederland betreft: de  Neo-Keltische Pagan band Omnia heeft een kortere en wat aangepaste versie van het gedicht op muziek gezet en uitgebracht op hun achtste cd "Alive!". De DJ Pavo heeft in 2009 een Hardstyle nummer gemaakt (toepasselijk getiteld ‘Raven’) waarin een gedeelte van dit gedicht voorkomt.
En de componist Harrie Janssen heeft in 2009 een compositie voor fanfareorkest geschreven, getiteld "The Raven", geïnspireerd op het gedicht.

Bundels