Het vrije vers

Bevrijd van vormloosheid

Omdat light verse lééft

Welkom, Gasten
Gebruikersnaam: Wachtwoord: Onthoud mij

Onderwerp: Omtrent een letterzetter

Omtrent een letterzetter 2 weken 3 dagen geleden #1

  • Frits Criens
  • Frits Criens's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1217
  • Ontvangen bedankjes 574
OMTRENT EEN LETTERZETTER

Een letterzetter sprak te Linne:
'God schiep de spar in den beginne.
De arme Heer schrok zich te pletter
en schiep subiet, de letterzetter,
een uitverkoren keversoort,
die zich een weg naar binnen boort,
vakkundig, door de bast van bomen
die daardoor aan hun einde komen.
Voor bos of kerkhof brengen wij
Zo leven in de brouwerij.'

Frits Criens

De Limburger van 4 oktober 2019, Werelddierendag, meldt dat de letterzetter, een keversoort, het sparrenbos bij een begraafplaats te Linne zodanig heeft aangetast dat er bomen gekapt moeten worden.
Laatst bewerkt: 2 weken 3 dagen geleden door Frits Criens.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 2 weken 3 dagen geleden #2

  • Manuel van Baarsen
  • Manuel van Baarsen's Profielfoto
  • Offline
  • Zeer gerenommeerd forumlid
  • Berichten: 207
  • Ontvangen bedankjes 95
Dag Frits,

Leuk en toepasselijk dierendaggedicht.

Het attributief gebruik van nut is zeer gewaagd. Grammaticaal zou het meer kloppen om uiterst nutte door één bijvoeglijk naamwoord te vervangen.

Groet,
Manuel
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 2 weken 3 dagen geleden #3

  • Frits Criens
  • Frits Criens's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1217
  • Ontvangen bedankjes 574
Dag Manuel,

Bedankt voor de complimenten. Wat betreft je kritische opmerking verwijs naar het lemma in Van Dale hieronder.

nut2
nut (geen afbreking)
al­leen pre­di­ca­tief bij­voeg­lijk naam­woord
DUBBELGANGERS

1
voor­deel op­le­ve­rend, nut af­wer­pend
= nut­tig, goed, gun­stig
​•
het is heus ner­gens toe nut (of nut toe), dat eeu­wi­ge pra­ten
2
​•
iets nut zijn
het goed we­ten te ge­brui­ken, het waard zijn
​•
geef die jon­gen niet zulk mooi speel­goed, hij is het nog niet nut

c.a.
Frits
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 2 weken 3 dagen geleden #4

  • Manuel van Baarsen
  • Manuel van Baarsen's Profielfoto
  • Offline
  • Zeer gerenommeerd forumlid
  • Berichten: 207
  • Ontvangen bedankjes 95
Dag Frits,

Je citeert Van Dale helemaal correct: alleen predicatief bijvoeglijk naamwoord.

Als voorbeeld onder predicatief geeft Van Dale: in ‘de man is groot’ is ‘groot’ pre­di­ca­tief ge­bruikt. Je kunt dus wel zeggen: de letterzetter heeft zeer veel nut, maar niet de nutte letterzetter.

Groet,
Manuel
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 2 weken 3 dagen geleden #5

  • Frits Criens
  • Frits Criens's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1217
  • Ontvangen bedankjes 574
Ha Manuel,
Ik kom het in oudere teksten wel attributief gebruikt tegen: nutte adviezen, nutte raad, nutte bezigheden, nutte planten etc. Zou dat nu helemaal fout zijn? Waar zou je het antwoord kunnen vinden? Los van dat antwoord ga ik op zoek naar gangbaarder alternatief.

PS Alternatief Is 'uitverkoren' geworden. Voor een antwoord op bovenstaande vragen hou ik me aanbevolen.
c.a.
Frits
Laatst bewerkt: 2 weken 3 dagen geleden door Frits Criens.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 2 weken 3 dagen geleden #6

  • Manuel van Baarsen
  • Manuel van Baarsen's Profielfoto
  • Offline
  • Zeer gerenommeerd forumlid
  • Berichten: 207
  • Ontvangen bedankjes 95
Hoi Frits,

Heel mooi gevonden, uitverkoren. Dat is in dubbel opzicht een verbetering: zowel ter vervanging van het attributief gebruikte nut en als verwijzing naar de schepping. ;)

Fout? Tja, ik hou me maar vast aan Van Dale, ANW of het WNT. Uit de laatste bron maak ik overigens op dat nut in het 'Middelnederlandsch' wel (sporadisch) attributief werd gebruikt. Maar misschien zijn de voorbeelden die je noemt, wel meer gebruikelijk in Limburg?

Groet,
Manuel
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 2 weken 3 dagen geleden #7

Frits, Graag de oorspronkelijke regel ook vermelden in het eerste vak. Dank!
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 2 weken 3 dagen geleden #8

  • Frits Criens
  • Frits Criens's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1217
  • Ontvangen bedankjes 574
@ Manuel. Dank voor je antwoord. Het gebruikte 'nutte' heeft met Limburgs niets van doen. Daar bestaat het woord in deze betekenis bij mijn weten niet eens. Ik heb in mijn studietijd veel Middelnederlands gelezen, wellicht is het bijvoeglijke gebruik van nut daarvan blijven hangen. Als ik op google zoektermen invoer als 'nutte adviezen', 'nutte planten' etc, komen verwijzingen naar oude teksten naar boven. Los daarvan heb je gelijk dat 'uitverkoren' een beter woord is in deze context. En jouw commentaar heeft me aan het verder denken gezet. Dat geeft meteen ook aan -verwijzend naar een eerdere discussie- waarom ik er mordicus tegen ben dat we elkaar ongevraagde oplossingen aanbieden.
@Hendrikje. Ik bewaar nooit eerdere versies. De laatste is de beste en de rest doet er niet meer toe. In dit geval is het trouwens gemakkelijk via de discussielijn te volgen over welk woord het ging.

c.a.
Frits
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 2 weken 2 dagen geleden #9

De laatste is de beste en de rest doet er niet meer toe.

Voor jou niet, Frits, dat begrijp ik, maar voor nietsvermoedende volgers zoals ik, die proberen te volgen hoe het vormingsproces is verlopen, wel!
In dit geval is het trouwens gemakkelijk via de discussielijn te volgen over welk woord het ging.

Dat heb ik geprobeerd, maar ik bleef twijfelen of ik de reconstructie goed deed.

Het plaatsen van de, al dan niet doorgestreepte, originele woordkeuze is trouwens iets dat de meeste dichters hier doen, zonder bezwaar te maken, als een dienst aan degenen die meedenken. Maar, zoals bij (bijna) alles in het leven, in onvervalst Nederlands: suit yourself.
Laatst bewerkt: 2 weken 2 dagen geleden door Hendrikje de Koning.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 2 weken 2 dagen geleden #10

  • Manuel van Baarsen
  • Manuel van Baarsen's Profielfoto
  • Offline
  • Zeer gerenommeerd forumlid
  • Berichten: 207
  • Ontvangen bedankjes 95
Beste Frits,

Ik begrijp je attitude over elkaar ongevraagd adviseren. Daarom doe ik dat ook niet; jij bent creatief genoeg om zelf een elegante oplossing te bedenken, dat blijkt wel weer.

Fijn weekend,
Manuel.
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 2 weken 2 dagen geleden #11

Nog even verder op de gemaakte verandering en het reconstrueren. Ik kom niet verder dan te constateren dat "nutte" twee lettergrepen heeft en "uitverkoren" vier. Welk woord maakte de andere twee lettergrepen uit?

Verder, Manuel: waarom past uitverkoren bij de schepping? Toch eerder bij het verhaal van Abraham, Isaac en Jacob/Israel. Of ik zie iets over het hoofd ...
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 2 weken 2 dagen geleden #12

  • inge
  • inge's Profielfoto
  • Offline
  • Redactielid
  • Redactielid Het Vrije Vers
  • Berichten: 25
  • Ontvangen bedankjes 7
Ha Frits,

Hendrikje deed je het verzoek de oorspronkelijke regel ook te vermelden in het eerste vak.
Je antwoordde Ik bewaar nooit eerdere versies. De laatste is de beste en de rest doet er niet meer toe. In dit geval is het trouwens gemakkelijk via de discussielijn te volgen over welk woord het ging.
In dit geval is het verre van makkelijk te achterhalen.
Vanwege het belang is deze zin opgenomen in de Handreiking:
Als er in een gedicht veranderingen worden aangebracht, laat dan de oude versie(s) staan, zodat de reacties erop te begrijpen zijn.
Graag, dus, Frits!

Groet,
Inge
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 2 weken 2 dagen geleden #13

  • Manuel van Baarsen
  • Manuel van Baarsen's Profielfoto
  • Offline
  • Zeer gerenommeerd forumlid
  • Berichten: 207
  • Ontvangen bedankjes 95
@Hendrikje,

Er stond uiterst nutte.In het gedicht.

Ik ben geen theoloog, maar, als ik het goed begrijp, is het verhaal dat God Adam en Eva zou hebben uitverkoren voor de zondeval, zodat Christus hun schuld zou betalen en het beschadigde vertrouwen tussen God en de mens herstellen.

Ik vind het in dit zogenaamde scheppingsverhaal passend dat uitgerekend de letterketter is 'uitverkoren' om sparrenbomen te doden voor de mens.

Groet,
Manuel
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 2 weken 11 uren geleden #14

Hoi Frits,

Een leuk vers over een naar beestje. Ik snap alleen niet waarom je het verhaaltje door de letterzetter laat vertellen en niet door een ander beestje. Nu kom die letterzetter meteen zelf aan 't woord en is de verrassing eigenlijk al weg.

En zou het niet (meegaand in het verhaal) brengen zij zo leven in de brouwerij moeten zijn?

groet,
Hanny
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 2 weken 11 uren geleden #15

  • Frits Criens
  • Frits Criens's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1217
  • Ontvangen bedankjes 574
Dag Hanny

Een leuk vers over een naar beestje. Ik snap alleen niet waarom je het verhaaltje door de letterzetter laat vertellen en niet door een ander beestje. Nu kom die letterzetter meteen zelf aan 't woord en is de verrassing eigenlijk al weg.
Het is een fop. Dus het betreffende dier hoort in de beginregel te staan. En bovendien kun je moeilijk een ander beest over de letterzetter laten opscheppen. De clou zit hem voor mij ook niet in de naam.

En zou het niet (meegaand in het verhaal) brengen zij zo leven in de brouwerij moeten zijn?
De letterzetter geeft op over zijn zijn soort. Dus vanuit zijn perspectief, over 'wij'.

Dank overigens voor de complimenten.

c.a.
Frits
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 2 weken 10 uren geleden #16

Oeps...gefopt. :ohmy:
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 1 week 6 dagen geleden #17

Sorry om er zo laat nog iets aan toe te voegen: Waarom schrok de Heer zich te pletter? (r.3)
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 1 week 6 dagen geleden #18

  • Frits Criens
  • Frits Criens's Profielfoto
  • Offline
  • Forumgod
  • Berichten: 1217
  • Ontvangen bedankjes 574
Misschien, Hendrikje, omdat het een boom was met naalden in plaats van bladeren? Of omdat er van dat kleverige hars uit de bast droop. De bronnen waarop oude woestijnreligies zich baseren zijn over het algemeen nogal vaag of corrupt, waarschijnlijke met opzet, o.a. om light-versdichters ruime rijmmogelijkheden te bieden.

c.a.
Frits
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.

Omtrent een letterzetter 1 week 6 dagen geleden #19

Haha! ;)
Alleen ingelogde leden kunnen reageren.
Tijd voor maken pagina: 0.165 seconden

Log in

Gebruikersnaam en wachtwoord:

Zoeken

Forum Recent

Uit het archief

Virus

 



Vrijdag werd in Bangla-Desh de vrijdenker Avijit Roy met machetes afgeslacht door moslim-extremisten. Zijn laatste artikel was getiteld 'The virus of Faith'.

Eng hoor, die virussen
Vaak zijn ze dodelijk
Weer is een mens
Door een vrome vermoord

Ooit, hoop ik, wordt zelfs op
Zeldzameziektendag
Van dit geloofsvirus
Niets meer gehoord

Zijn laatste stuk kun je  hier lezen.

Bundels