Het vrije vers

Per stoomboot kwam de sint. Dat kan niet meer!

De schimmel is te oud, zijn botten kraken,

het dier deed zijn gevoeg op solardaken.

Piet geeft de kids nóg met de roe van leer.

 

Dat stel had toch al nooit mijn sympathie:

alwéér kreeg ik de kleinste letter, i.

 

 

Sint Nicolaas is in de Lage Landen,
verblijdt ons met zijn goedertierenheid.
Al legt men alle stikstof hier aan banden,
zíjn stoomboot kan hij altijd ergens kwijt.

Erg duurzaam is dat niet, hoor ik u denken,
uit Spanje komen met zo’n ouwe schuit
en onderweg steeds liters diesel tanken
kost al met al toch ook een lieve duit?

U heeft gelijk en als dat alles was,
dan konden wij zoiets nog wel gedogen.
Maar Sinterklaas loopt vaker uit de pas
dan volgens onze regels wel zou mogen.

Als witte bisschop wordt hij ieder jaar
door vele demonstranten nagezeten.
Die uiten telkens luidkeels hun bezwaar,
zodat de hele wereld het zou weten.

En zo verwerd een vreedzaam kinderfeest
tot reden om ME’ers in te zetten.
Toch irriteert me dát niet eens het meest.
Er is nog méér waar wij op moeten letten.

Wij streven immers naar gezond en fit,
vooral bij onze jonge kinderschare,
die tóch al zo veel uren enkel zit
met niet veel meer dan kleine duimgebaren.
 
Zij krijgen van de Sint dus volop snoep –
nee, sterker nog, ze worden overladen
met marsepein en massa’s zoete troep
die elke ouder beter af zou raden.

Een noot bij al het lekkers dat je kreeg:
geniet gerust, maar doe het wel met mate.
Onthoud: die zak hoeft niet in één keer leeg.
Genóég obesitas in onze straten!

En dan zo’n speelgoedboek voor al die kids
om onbeschaamd cadeaus in aan te strepen.
In omvang lijkt het wel een Gouden Gids;
bezorgers blíjven maar met stapels slepen.

’t Is spitsuur voor die arme Pieter Post
door alles wat we namens Sint bestellen.
De witte busjes komen langs gecrost
en nemen amper tijd om aan te bellen.

Na meer dan drie seconden heb je pech:
de vogel is dan ruimschoots weer gevlogen.
Je pakje ligt verfomfaaid bij de heg,
maar is nog heel, zo merk je opgetogen.

Dan snel naar binnen, waar je met chagrijn
bedenkt dat je verdorie nog moet dichten,
maar dan is de moderne tijd toch fijn:
AI kan deze taken mooi verlichten.
 
Al is het op z’n best slechts middelmaat,
zo’n simpel rijmpje kan je tijd besparen
en kijk je niet te nauw naar wat er staat,
dan kan zo’n algoritme opzien baren.

De menselijke dichter krijgt de zak
en daarmee dreigt een ambacht te verdwijnen
door broddelwerk en streven naar gemak;
een écht gedicht, ach, paarlen voor de zwijnen!

Of neemt u – net als ik – de pen ter hand?
Bewondert u poëtische creatie?
Dan schept dat toch een menselijke band
en dank ik u alvast voor uw ovatie.

 

 

 

 

De hebzucht heeft weer om zich heen gegrepen,

uw kroost aanschouwt het Sinterklaasjournaal,

commercie weet hen verder op te zwepen,

hun lijstjes van verlangen, niet normaal!

 

De jeugd, voorheen bescheiden en benepen,

gewend aan armoe, tweedehands en schraal,

verblijd je nu niet meer met koetjesrepen.

Sint past zich aan en koopt op grote schaal.

 

De hebbedingen zijn niet aan te slepen,

hij werkt meer marktgericht dan pastoraal,

beheert gigantische containerschepen,

die Spaanse stoomboot blijkt een kletsverhaal.

 

Hoewel hij zich als bisschop heeft vermomd,

is duidelijk dat hij uit China komt.

 

Een strtnmkr is zojuist ontslagen
Omdat hij zonder klinkers op kwam dagen

 

 

Ik had een huis gekocht in Hoogezand
Oost-Groningen, het was beslist niet duur
Het is een vrijstaand jaren-twintig-pand
Er zitten wel veel scheuren in de muur

 

Het is bij nader inzien ronduit knudde
Het schokgolft hier vaak dwars door de fundering
Je kunt wel bezig blijven met sanering
Ik kan het in Oost-Groningen wel schudden

 

En daarom neem ik rigoureus de wijk
Te koop staat nu mijn huis in Hoogezand
Al vrees ik daarop stevig te verliezen

 

Ik wil ver weg en pak alvast mijn biezen
Ik reis naar het zuidwesten van het land
Het zal me vast bevallen in Moerdijk!

 

 

 

Een grasparkiet van lichte zeden
Bezocht een makelaar in Rheden
“Mijn oude stulp viel uit elkaar
Ik zoek iets nieuws, maar niet te zwaar
Met rode lampjes vind ik mooi
Heeft u voor mij zo’n lichte kooi?”

 

 

 

 

Een hazenmoeder baard’ ín Gent
Een haasje met een mankement
De dokter zei vol goede moed
Met mijn ervaring komt het goed
Ik repareer dat in een wip
Bij haasjes met een mensenlip

 

 

Image by Tünde from Pixabay

De strijd is verderop weer opgelaaid
Terwijl wij hier uitbundig consumeren
Op strooptocht door de koopgoten marcheren
Wordt Kiev een enorme loer gedraaid

Een opgelegde vrede vol venijn
Zo zal het straks pas echt Black Friday zijn

 

Kijk uit je doppen, trut!
Keiharde aanrijding
Mankend bereik ik haar
Auto en snauw

Maar door haar prachtige
Aquamarijnenblik
Stamel ik hulpeloos:
'Geeft niet, mevrouw!'

 

Waar is hier ergens nog een huis te krijgen

dat snel beschikbaar en betaalbaar is?

Zelfs zonder loterij of erfenis,

om over oude sokken maar te zwijgen.

 

Ik word al links en rechts voorbijgestreefd

door gasten die met bankbiljetten smijten.

Al kan ik die toch moeilijk iets verwijten;

gelukkig is de mens die vastgoed heeft.

 

Dus koop ik als een laatste wanhoopsdaad

een huisje voor mijn Barteljorisstraat.

 

 

Een muisje kwam in Willemstad
een kater tegen op haar pad.
De afloop was miraculeus,
de een dacht dodelijk nerveus,
de ander zonder eigenbaat:
‘Ik denk dat ik het leven laat.’

 

De laatste dag van al mijn levensdagen

Ik had mijn straf aanvaard, ik droeg mijn lot

Gekneveld en geknield op het schavot

Mijn laatste uurtje had nu wel geslagen

 

Ik had wat de techniek betreft geen vragen

Zo'n guillotine werkt gelukkig vlot

Dat mes scheert als de bliksem door je strot

Ik mocht qua efficiëntie dus niet klagen

 

Ik mijmerde wat weg en dacht nog even

Aan al het moois van mijn voorbije leven

De beul kwam echter naar me toe en zei:

 

'Hallo meneer, u lijkt me wat afwezig

We zijn hier wel met iets belangrijks bezig

Dus houd nog even graag uw hoofd erbij'

 

 

Au, au en nog ‘ns au!
Pijnlijke plaspoging
Doornige struik
Een venijnige steek

Henk trok iets los van de
Egelantierentak
Wat bij inspectie z’n
Vel

 

Ons land, verlost van dictatuur, verbleekt

Nu vrede kwetsbaar blijkt, na tachtig jaar
Want grimmig eigen volk staat juichend klaar
Waar vreemdelingenhaat de kop opsteekt

 

Ons vrijheidsideaal is broos, verweekt
Door haat en machtsbelustheid in gevaar
Nu, met de sluwheid van de huichelaar,
De demagoog zijn bruine heilsleer preekt

 

Verdraagzaamheid, een kwart eeuw al verbeeld
In dit unieke monument, verbindt
Met liefde en begrip, wat mensen deelt

 

Erken elkanders pijn, vergeef, hervind
Het medicijn dat ook jouw wonden heelt:
De vreugde van je ongerepte kind

 

 

Frits Criens
Stadsdichter gemeente Leudal
Bij het Monument van Verdraagzaamheid, 13 november 2025

 

 

Zij ging naar Utrecht, hij kwam daar vandaan
Zij zwaaiden en dat was hun daaglijks spel
Hij wierp een kushand, maar dat moest dan snel
Zo'n trein blijft immers ook niet eeuwig staan

Hun blije lach was vluchtig, steeds spontaan
Toch liep het spaak met dit verliefde stel
Want op een dag kwam zij niet op appel
Vermoedelijk had zij een nieuwe baan

Het is dus uit, zo was zijn constatering
Want ja, zo gaat dat bij woon-werkverkering

 

 

Of Jan naar Parijs kan hangt af van zijn reisplan
Het liefst zou hij gaan in een motor met zijspan
Maar Maarten heeft regels en dus
Besluit hij bewust voor de bus
Een steengoede limorick, hier met die prijs man!